Bebeklerde Giysi Seçimi

Bebeğimiz olduğunu öğrendiğimizde ilk aklımıza gelen sevimli, renkli, şık kıyafetler içinde bir bebek hayali oluyor. Giysi alma evresine geldiğinizde ise aile büyüklerinden, arkadaşlarınızdan, komşunuzdan hatta doktor muayenehanesinde bekleyen diğer gebelerden bile tavsiyeler alırsınız. Kendi çapınızda bir internet araştırması yapar ve sosyal medya içeriklerine göz atarsınız. Çelişen fikirler ve kesin olmayan bilgiler de kafa karışıklığına neden olur. 

Gelişimi tam anlamıyla tamamlanmayan bebek cildi erişkine göre daha ince, daha narin ve hassastır. Ovma, sert silme, ısı ve giysilerdeki kimyasallar ile kolaylıkla zarar görebilir.

Bebeklere giysi seçiminde önemli olan başlıklar;

1.Kumaş – Bebekler, özellikle yenidoğanlar çok hassas cilde sahiptir. Bu hassasiyet nedeniyle bebek giysi seçiminde yıllardır ilk öneri pamuklu kıyafetler olmuştur. İdeal olanı bebeklerde organik olarak yetiştirilmiş doğal bitki liflerinden elde edilen dokumaların kullanılmasıdır ki, bu kapsamda pamuk, bambu, kendir ve soya bitkilerinin lifleri kullanılır.  Bu bitkiler sadece organik pestisit ve gübre kullanılarak yetiştirilmiş olmalı ve üreticiler genetiği değiştirilmiş organizma (GDO) kullanmamalıdır. Kumaş ayrıca cildin havalanmasına izin vermeli, yumuşak olmalı ve terleme durumunda iyi su emebilmelidir.

Antibakteriyel ve organik olması gibi avantajları yanında bambudan elde edilen bambu elyafının bazı dezavantajları da vardır. Bambu elyafı mekanik ve kimyasal yöntemle elde edilebiliyor, mekanik yöntem ile elde edilen bambu elyafından üretilen iplik organik özelliklerini koruyor ancak maliyeti yüksek olduğundan bu yöntem pek tercih edilmiyor. Daha çok kullanılan yöntemde; ezilerek elde edilen bambu hamuru karbon disülfit, kostik soda ve sülfürik asit ile çözündürülüp elyaf iplik üretiliyor. Kimyasal madde içermesi, çevreye zararı göz ardı edilerek, maliyeti düşük olduğundan daha çok bu yöntemle bambu elyafı elde ediliyor (bambu rayon). Dolayısıyla etiketinde bambu ibaresi görmeniz, giysinin her zaman güvenli olduğu anlamına gelmiyor. Çoğu üretici son aşamada kumaşın kimyasaldan temizlenmiş (chemical free) olduğunu iddia etse de, eser miktarda da olsa kalan kimyasallar bebeklerin hassas cildine zararlı olabilir. Gerçekten organik metodlarla üretilen bambu kumaşlar ise kimyasal ürüne maruz kalmadıkları için antibakteriyel, antialerjiklerdir, yumuşaktır, iyi nem alır, çabuk kururlar. Yapmamız gereken bambu ürün alırken etiketleri iyi kontrol etmek ve güvenilir organik sertifikası (Oeko-Tex Standard 100 veya GOTS (Global Organic Textile Standard)) olup olmadığına bakmaktır.

Gerek bitkiden iplik elde edilene kadarki süreçte kullanılan toksik ağır metaller, formaldehit, kimyasallar, gerek maliyet artışı veya ürün bulmada zorluk nedeniyle tüm alternatifler arasında ülkemizde ulaşması en kolay ve güvenilir olan organik pamuk ve TENCEL ™Lyosel ürünlerdir. Liyosel, odun hamurundan elde edilen selülozik liftir, Tencel ise birinci sınıf bir liyosel elyaftır. Bir kumaş Tencel etiketi taşıyorsa %100 selülozdur, üretiminde toksik madde kullanılmamıştır, hipoalerjiktir, yumuşaktır ve çevreye dosttur. Cilde hava aldıran, iyi nem alan özelliği ile cildin kuru kalmasını sağlar, yumuşaklığı ile de kumaş katlantı yerlerinin bebek cildine zarar vermesini engeller.

Yün – Hipoalerjik, cildi havalandıran, emici özelliği ile doğal yapıda toksik olmayan ürünlerden ancak hassas ciltlerde irritan olabiliyor ve kaşındırabiliyor.

Kendir – Dayanıklı, cildi havalandıran, pamuktan daha güçlü, daha emici, küflenmeye dayanıklı çevre dostu bir üründür. Bebek ürünlerinde özellikle bebek taşıyıcı kanguru, sling ve arabalarda tercih edilmektedir.

2.Boyut – Bebek aylarına göre uyarlanmış standart boyutlar olsa da bazen kalıplar bebeğinize uygun olmayabilir veya boyu 3-6 ay arasında iken kilosu 6-9 ay arasında olabilir. Uygun boyut seçiminde dikkat edilecek nokta, bebeğin vücuduna çok sıkı oturmayan, içinde rahat hareket edebileceği giysi almaktır. Beden konusunda arada kalındığında, bebeklerin büyüme hızı göz önüne alınarak, büyük beden tercih edilmelidir.

3.Güvenlik – Renklendirme için kullanılan boyalar karsinojenik olmayan, bebek dostu boyalar olmalıdır. Çoğu üründe bu bilgiyi görmek mümkün olmadığından natürel renkler tercih edilmelidir. Süsleme amacıyla kullanılan çiçekler, kurdeleler, düğmeler, kancalar aspirasyon riski yaratabilir, giysinin yalın ve kapatma için çıtçıtlı, fermuarlı olması tercih edilmelidir. Ayrı kuşağı veya büzme ipi olan giysiler, boğulma riski yaratacağından tercih edilmemelidir.

4.Fonksiyonel olması – Sık bez değişimi, yemek sırası kirlenme, ufak kusmalar düşünüldüğünde giydirip çıkarması kolay, yıkamaya dayanıklı ürünleri kullanmak daha fonksiyoneldir. Ekstra yıkama ürünü ve programı gerektiren yün veya örgü ürünler gündelik giysi kullanımına uygun olmayabilir.

5.Fiyat – Göreceli daha pahalı olan özel gün kıyafetlerinden 1-2 adet olması yeterlidir, bir heves çok sayıda almanız zararınıza olacaktır. Aynı özel gün kıyafetleri gibi yenidoğan kıyafetlerinden de çok almanızı önermiyorum, bebeğiniz hızla büyüyecek ve bazı yenidoğan giysileri hiç giyilmeden küçülecektir. Fiyatı düşürmek için kaliteden ödün vermeyin, az alın kaliteli alın.

6.Mevsime uygun – İleriye yönelik kıyafet alırken bebeğin büyüme hızı unutulmamalıdır. İçinde bulunduğunuz mevsim için giysi seçiyorsanız, ihtiyacı görecek sayıda olmalıdır. Birine hediye seçerken de, o bebeğin bulunduğu yer, mevsim ve yaşam koşulları göz önüne alınmalıdır.

Bebek giysisi üretiminde kullanılan pestisitler, toksik boyalar, kimyasal maddeler  bebek cildinde irritasyonlara, alerjik reaksiyonlara hatta bazen uzun süreli sorunlara neden olabiliyor. Piyasadaki pek çok üründe rastlanabilecek toksinler;

• Pestisit artıkları (organik olmayan pamuklu ürünlerde)
• Perflorokimyasallar (PFCs) – (su tutmaz, leke tutmaz özellik için)
• Yanmaz kumaş özelliği veren ürünler (özellikle uyku tulumlarında)
• Formaldehit (kırışma önleyici özellik için)
• Azo boyaları ve ağır metaller (kadmiyum ve kurşun)
• Ftalatlar, sentetik renklendiriciler (kumaş baskılarında)

ESRARENGİZ 3 HARF: TOG

TOG harfleri ingilizce “Thermal Overall Grade” teriminin kısaltmasını temsil eder ve ürünün sıcak tutma değerinin bir standardizasyonudur. Bebek ürünlerinde özellikle pijama, uyku tulumu veya kundak battaniyeleri için kullanılır. TOG değeri arttıkça, ürünün sıcak tutma derecesi de artar. TOG değerinin yüksek olması, ürünün kalın ya da ağır olması demek değildir, kullanılan malzeme ve varsa iç dolguya göre değişebilir.   

Bebekler ortam ısısı değişikliklerine göre kendi vücut ısılarını ayarlamakta çok başarılı değildir. Bu nedenle de üşür korkusuyla çoğu zaman fazla veya kalın giydirilir ki, bu da aşırı ısınmalarına neden olur. Aşırı giydirme, fazla sıcak tutma ani bebek ölümü sendromu için bir risk faktörüdür. Çok üst üste veya çok kalın giysiler yerine, ortam ısısına (hava derecesi değil, bebeğin bulunduğu iç ortam derecesi) uygun TOG değerinde giysi veya tulum seçildiğinde hem bebek konforu artırılır, hem buna ait riskler minimale indirilir.

Oda ısısı düştükçe daha yüksek TOG değerinde tulum ve pijama seçmek uygun olur. Tabloda oda ısısına göre önerilen giysi TOG değerleri verilmiştir. Örneğin 22°C oda ısısında 0.2 TOG uyku tulumu içine 1 TOG pamuklu uzun kollu, ayaklı pijama veya 1 TOG uyku tulumu içine 0.2 TOG pamuklu uzun kollu, ayaklı pijama önerilir.